Dünya Bankası’ndan yenilenebilir enerji yatırımlarına finansman

Ülkenin alçak gerilimli dağıtık güneş enerjisi piyasasında önemli bir ivme yaratan, 2024 yılında onaylanan ilk fazın başarısı üzerine inşa edilen Dağıtık Enerjiye Geçişin Hızlandırılması Programı’nın kapsamının genişletildiği bildirildi. Banka tarafından yapılan açıklamada, genişleyen finansmanın Türkiye’nin garantisi altında olup, Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası AŞ (TKYB) ile Türkiye Sınai Kalkınma Bankası AŞ’ye (TSKB) sağlanan iki adet 200 milyon euro tutarında IBRD kredisinden oluştuğu belirtildi.

Program kapsamında ödemeler, önceden belirlenen hedeflere ulaşıldıkça ve bağımsız olarak doğrulandıkça yapılmaktadır. Yeni faz ile birlikte programın kapsamı, dağıtık güneş enerjisi yatırımlarının yanı sıra kara tipi rüzgar enerji projelerini ve yeni nesil Batarya Enerji Depolama Sistemleri (BESS) yatırımlarını da içerecek şekilde genişletilmektedir.

Açıklamada, Türkiye’nin son 10 yılda yenilenebilir enerji hedeflerini önemli ölçüde artırdığına ve en güncel Yenilenebilir Enerji Yol Haritası’nın 2035’e kadar toplam rüzgar ve güneş kurulu gücünü 120 bin megavata çıkarmayı ve batarya depolama kapasitesinde büyük artış sağlamayı hedeflediğine vurgu yapıldı. Güçlü yenilenebilir enerji potansiyeline ve Avrupa Birliği’nin 2026’da yürürlüğe giren Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’na (CBAM) yanıt olarak artan ticari ve sanayi talebine rağmen, dağıtık rüzgar ve batarya depolama yatırımları için uzun vadeli finansmana erişimde hala zorluklar yaşandığı belirtildi.

Açıklamada, genişletilen programın vade uyumsuzluğuna yönelik çözümler sunmayı amaçladığı, kalkınma bankaları aracılığıyla uzun vadeli finansman sağlamayı, piyasa kapasitesi ve finansal uzmanlık geliştirmeyi, özel sektör yatırımlarını teşvik ederek ticari finansmanı desteklemeyi hedeflediği ifade edildi. Programın erken dönem piyasa risklerini üstlenmesi ve kredi vadelerini uzatmasıyla, yenilenebilir enerji kapasitesinde 1579 megavatlık bir artışın yanı sıra 392 megavatsaatlik batarya depolama kapasitesinin desteklenmesi ve 405 milyon dolara kadar özel sektör finansmanının mobilize edilmesinin beklendiği belirtildi.

Programın toplam kaynak çerçevesinde önerilen 2,96 milyar dolarlık artışın Türkiye’ye yönelik finansmanı kapsadığı ve bölge genelinde yenilenebilir enerji yatırımlarının genişlemesine olanak tanıdığı açıklandı. Bu bölgesel bilgi paylaşımının, Dünya Bankası’nın Avrupa ve Orta Asya Enerji Bilgi Ağı (EKN) aracılığıyla desteklendiği ve 21 ülkeden 180’den fazla enerji sektörü uzmanını bir araya getirerek Türkiye gibi ülkelerde geliştirilen başarılı piyasa yaklaşımlarının, düzenleyici gelişmelerin ve teknik çözümlerin paylaşılmasını sağladığı belirtildi.

Ayrıca, açıklamada yer alan Dünya Bankası Türkiye Ülke Direktörü Humberto Lopez’in değerlendirmesine göre, batarya depolama ve dağıtık rüzgar yatırımlarının ölçeklendirilmesinin Türkiye’nin enerji şebekesini geleceğe hazırlamak adına kritik bir adım olduğu vurgulandı. Dünya Bankası Avrupa ve Orta Asya Altyapı Bölge Direktörü Charles Cormier ise Türkiye’nin ECARES programı ile bölgesel bir örnek oluşturduğunu, bu sayede elektrik şebekelerinin modernizasyonu, yenilenebilir enerji entegrasyonu ve enerji güvenliğinin güçlendirilmesi gibi alanlarda iyi uygulama örnekleri ve bilgi birikimi oluşturduğunu belirtti.